بایگانی دسته: نوشتن

پادکست فارسی به راه بادیه – پدیده شناسی یک پادکست

“پادکست فارسی” را در عنوان این نوشته، صرفا برای دیده شدن در موتورهای جستجو اضافه کردم. وگرنه به راه بادیه کفایت می کرد یا پادکست به راه بادیه. وقتی اتفاقی عبارت پادکست فارسی را روی گوگل سرچ کردم و پادکست به راه بادیه توی نتیجه نبود این حس به من دست داد که در حق پادکستم کوتاهی کرده ام. پادکست به راه بادیه نه تنها در لیست بهترین پادکستهای فارسی نبود بلکه در هیچ لیستی از پادکستهای فارسی و حتی در صفحه آخر نتیجه جستجوی عبارت پادکست فارسی روی گوگل هم دیده نمی شد. نتیجه ای که بعد از انتشار این مطلب امیدوارم تغییر کند.

پادکست فارسی به راه بادیه

تکرار غیر ضروری عبارت پادکست فارسی در پاراگراف فوق و همچنین در این پاراگراف برای ایجاد رفرنس، توی ذوق می زند. هر خواننده ای به راحتی می تواند متوجه بشود که من پادکست فارسی را در متن برای دیده شدن پادکست فارسی به راه بادیه توسط یک ربات جار زده ام. اوغ.

دیروز در حین جستجوی فوق الذکر، یک وب سایت پیدا کردم که همه پادکستهای فارسی را لیست می کند. با مسئول مربوطه تماس گرفتم. او بعد از اینکه از من پرسید که آیا خطوط قرمز را رعایت می کنم یا نه و من به او اطمینان دادم که رعایت می کنم، به من قیمت و شرایط حضور پادکستم روی وبسایت و همچنین کانال تلگرامشان را اعلام کرد. حتی اسم پادکستم را هم نپرسید ولی به من امید داد که برای پادکستهای خاص شرایط ویژه دارند.

بعد از اینکه گفتگویمان تمام شد من شروع کردم به شک کردن به رعایت خطوط قرمز.

آیا حرف زدن درباره به راه بادیه رفتن یا نشستن باطل (در پادکست فارسی به راه بادیه) می تواند رد کردن یک خط قرمز محسوب بشود؟ خط قرمزی که فرهنگ و سنت و غریزه و اقتصاد و اجتماع دور هر فرد می کشند. به کمک خودش.

آیا حرف زدن درباره زندگی شخصی می تواند رد کردن یک خط قرمز محسوب بشود؟ در جایی که بیشتر آدمها از همه چیز حرف می زنند به جز زندگی شخصی خودشان و هر آنچه که از سر می گذرانند.

قرمزترین خط قرمزی که من رد می کنم، تلاش برای عدم تلاش برای جلب رضایت و خوشامد مخاطبان است. البته برای من هم مهم است که مخاطب داشته باشم و از پادکست فارسی به راه بادیه (یک تکرار غیر ضروری دیگر) خوششان بیاید. ولی تلاش می کنم که حداقل در حین ضبط پادکست به این موضوع فکر نکنم. حرف زدن برای مخاطبان یک چیز است و برای مخاطبان حرف زدن چیز دیگر.

ترس “چیزی برای گفتن نداشتن” همیشه یکی دو روز قبل از ضبط پادکست به سراغم می آید. و لحظاتی قبل از ضبط پادکست تبدیل می شود به این پرسش که: “واقعا چی داری بگی؟”

بعد از ضبط پادکست، بلافاصله – بدون گوش کردن مجدد و ویرایش – آنرا منتشر می کنم. آیا این هم یک خط قرمز محسوب می شود؟

بعد از انتشار پادکست تا یکی دو روز حس خوبی دارم. حس می کنم که باری از روی دوشم برداشته شده است. همه حرفهایی که طی یکی دو هفته توی سرم جمع شده بود، بیرون ریخته شده است. صداها و داستانها و ایده ها و خزعبلاتی که حالا به کمک یک میکروفون به راه بادیه اینترنت رفته اند.

در روزهایی که می آیند من هر کاری که می کنم گویی درصدی از منفعت یا ضررش به پادکست فارسی به راه بادیه می رسد. منظورم را متوجه می شوید؟ مثلا وقتی نان می پزم. اگر پادکستی در کار نبود مطمئنم نان پختنم جور دیگری می بود. کتاب خواندن و غذا خوردنم هم همینطور. ماده خام مونولوگ لحظاتی هستند که از دست نمی روند. صرف آگاهی به پیش رو داشتن یک مونولوگ دیگر، زمان را کندتر می کند. به همه پدیده ها نور بیشتری می تاباند و آدم را مجبور می کند که نکاویده از کنار پدیده ای نگذرد.

ترس از مرگ

پادکست فارسی گپ با علی سخاوتی را که منتشر می کردم ترسم این بود که کسی تماس نگیرد. ترس دیگری نداشتم. همینکه کسی باشد بالاخره یک حرفی پیش می آید. خزعبل مخاطب پرانی هم اگر گفته شود، حداقل پنجاه درصد مسئولیتش با تماس گیرنده خواهد بود.

پادکست فارسی بعدی یعنی 822 مانند به راه بادیه، مونولوگ بود. خوب چه تفاوتی است بین پادکست 822 و پادکست به راه بادیه؟ نمی دانم. شاید به راه بادیه ادامه پادکست 822 محسوب بشود. با همان فرم و مفهوم ولی با یک میکروفون بهتر.

پادکست 822 فاقد یک فلسفه یا ارزش بنیادی یا بهتر است بگویم نور هدایت بود. فکر کنم این تفاوت اصلی این دو پادکست باشد. مفهوم “به راه بادیه” برای من روشنگر و الهام بخش است. ضبط هر قسمت پادکست به من کمک می کند که به راه بادیه را بهتر درک کنم و البته با انتشار هر قسمت، هم مفهوم به راه بادیه و هم پادکست فارسی به راه بادیه برایم مهمتر شده اند.

زمانی کاملا از روشنگر و الهام بخش بودن مفهوم به راه بادیه مطمئن شدم که کامنت زیر بعد از انتشار قسمت قبلی پادکست به راه بادیه به دستم رسید:

“چون گفتین میشه ما هم درباره ی زندگی خودمون بگیم، من هم هوس کردم کامنتی اینجا بذارم که درباره ی خودمه :
خب من امروز وقتی داشتم یه پست از نظرات ارزشمندم درباره ی ربط مذهب و هنر تو اینستا میذاشتم، فهمیدم که هدفم از انتشار دادن اون نظر تو اینستا، انتشار اون نظر نبود. هدفم این بود که پسرهای دانشگاهمون ببینن من چه نظرهای جالبی دارم و انسان جذابی دیده بشم.
و خب چون ترسیدم که ممکنه هدف واقعیم رو بقیه بفهمن، تصمیم گرفتم که پستم رو منتشر نکنم.”

مدتها بود که چیزی برای وبلاگم ننوشته بودم. وبلاگی که هشت سال پیش با اول دفتر آغاز کردم و هرگز فکر نمی کردم به اینجا برسد. به اینجا رسید شاید چون نوشتن برای من آسان تر است. گه گداری هم اگر غیبت طولانی در نوشتن داشته ام بالاخره برگشته ام و شروع کرده ام به نوشتن. شاید چون نوشته هایم را ویرایش می کنم. شاید صرفا چون تمرین بیشتری در نوشتن دارم.

در ابتدای کار حدس می زدم انگیزه ام برای نوشتن یکی یا ترکیبی از موارد زیر باشد:

“جورج اورول انگیزه آدمها را از نوشتن چهار چیز می داند: اول ego یا میل به شهرت و با هوش به نظر رسیدن و این جور چیزها. دوم حس زیبایی شناسی یعنی اینکه آدم به یک زیبایی ای می رسد که حس می کند باید آنرا حتما با دیگران در میان بگذارد. سوم انگیزه تاریخی یعنی ثبت وقایع برای آیندگان و دسته آخر که انگیزه های سیاسی است و سیاست به عام ترین معنی آن. یعنی نویسنده می خواهد جهان را به سمت و سوی خاصی هل بدهد و یا نطرات مردم را نسبت به چیزی عوض کند.  با این فرض جورج اورول هیچ کتابی را بدون جهت گیری سیاسی نمی داند.” (از اول دفتر)

هنوز هم ترکیبی از همه موارد فوق در من پیدا می شود. البته با کم و زیاد شدن دائمی عناصر ترکیب.

چیزی که اینجا از قلم افتاده است، نیاز به راه بادیه رفتن است. مثل وقتی که آدم واقعا نمی داند چه کار باید بکند و در نهایت شیر یا خط می اندازد یا فال می گیرد. یا برای مدتی هیچ کاری نمی کند و باطل می نشیند. فراسوی زشت و زیبا و خوب و بد و نظر دیگران و سمت و سوی حرکت جهان هستی.

من بارها از دستاوردهایی که این وبلاگ (کتابهایم هم همینطور) برایم داشته است، متحیر شده ام. و بعضی وقتها هم سورپرایز.

هرگز نمی توانستم پیش بینی کنم نوشته ملاحظاتی در باب ندیدن کدو پربازدیدترین مطلب این وبلاگ بشود. چون در حال حاضر جستجوی عبارت “ندیدن کدو” روی گوگل، مطلب فوق را در مکان اول نشان میدهد. و این تنها یکی از کدوهایی است که من در این سالها ندیده ام. یا دیده ام.

در داستان مولانا، خاتون به راه بادیه ای بی بازگشت می رود. در زندگی واقعی، کنیزک و خاتون معمولا یکی هستند و کسی هم وسط داستان بر اثر شدت جراحت نمی میرد. حداقل برای من اینطور بوده است.

ندیدن کدو

این حرفها را به این شکل و با لینک و عکس نمی توانستم توی پادکست فارسی به راه بادیه بگویم. ناخودآگاه تلاش می کنم که حرفهایی که توی پادکستم می زنم مستقل از نوشته هایم باشند. نمی دانم چرا. شاید چون ناخودآگاه تلاش می کنم حرف تکراری نزنم که مخاطب ناخشنود بشود. البته با این فرض محال که هر کسی که به پادکست به راه بادیه گوش می دهد به همه خزعبلات این وبلاگ حضور ذهن دارد. شاید هم چون هنگام حرف زدن توی پادکستم، در جستجو و کشف در زمان و مکان نزدیک متمرکز هستم. شاید هم چون هنوز تمرین کافی در پادکستینگ ندارم.

این آخری به واقعیت نزدیکتر است.

هنگام حرف زدن خیلی از پرانتزهایی را که باز می کنم نمی بندم و پرانتز به قدری بزرگ می شود که موضوع اصلی یادم می رود. طرف مقابلی هم نیست که یادآوری کند. محدودیت زمانی هم که ندارم. اینگونه است که رشته کلام هم به راه بادیه می رود. در پادکست فارسی به راه بادیه.

 

به راه بادیه

به راه بادیه

بادیه بادیه

به راه به راه

نشستن باطل

نشستن باطل

باطل باطل

مراد مراد

 

پادکست فارسی به راه بادیه را می توانید روی بیشتر اپ های پادکستینگ گوش بدهید.

Apple PodcastsCastboxRadio PublicPocket CastsSpotifyGoogle PodcastsAnchor

آدرس ایمیل و کانال تلگرام پادکست به راه بادیه.

آدرس صفحه اینستاگرام و توئیتر به راه بادیه.

 

بنویس

سلام علی سخاوتی عزیز
من خیلی دوست دارم هرانچه در ذهنم میگذره و یا برایم اتفاق افتاده را بنویسم و تعریف کنم اما چه کنم که موقع نوشتن و حرف زدن مانند گنگ ها که حرفی دارند و نمیتوانند بیان کنند میشوم.

ممنون میشوم من را در این مورد راهنمایی کنی.


این نوشته یا این نوشته یا نوشته قبلی ممکن است راهنمای بهتری برای شما باشد. ولی آنها به اندازه کافی ساده و روان نیستند.

نوشته پیش رو قرار است یک راهنمای ساده و روان برای نوشتن باشد.

راهنمایی: این راهنمای ساده را ساده نگیرید. کوئیز بعدی مربوط به آن خواهد بود. البته برای سادگی بیشتر من جاهای مهم را برای شما علامت می گذارم.

قبل از هر چیز مطمئن شوید که شکمتان کار می کند. نوشتن با یبوست کار خیلی سختی است. صبح قبل از هر چیز یک لیوان آب بخورید.

فعلا تا همینجای این راهنما برای شما کافی است.

بعد از دو سه روز می توانید درباره آب خوردنتان یکی دو جمله بنویسید.

جملات خیلی ساده خبری.

مثل آن مرد با اسب آمد.

اگر نوشتید:

صبح ساعت 9 رفتم توی آشپزخانه و از توی کابینت بالای ظرفشویی یک لیوان بزرگ سفید را که یک طرفش یک گل قرمز برجسته دارد برداشتم و 3/4 از شیر آب پر کردم و قبل از اینکه بخورم خواهر کوچیکم آمد توی آشپزخانه ….

اشکالی ندارد. خودتان را سرزنش نکنید و چند روز دیگر به ناشتا آب خوردن ادامه بدهید.

من ناشتا آب می خورم.

من آب می خورم.

آب می خورم. آب صبح.

آب سحری.

سحراب.

من امروز ناشتا آب خوردم.

آب مایه حیات است.

آب مایع حیات است.

آب مایع مایه حیات است.

همه آدمها با این جمله ارتباط برقرار می کنند. و با آب خوردن. نوشتن جمله من یک لیوان آب خوردم نشان می دهد شما آدم هستید. چون هم آب می خورید و هم درباره آن می نویسید. مثل آب خوردن.

نوشتن مثل آب خوردن است. (این جمله را من نوشتم و شما فعلا قرار نیست از این گنده گوزیها بکنید. در تمام طول این راهنما انتظار شما از نوشتن، در پایین ترین سطح خودش نگه داشته خواهد شد.)

نوشتن مثل راه رفتن است. راه بروید. و با هر قدم یک کلمه به کلمه قبلی اضافه کنید. هر جمله هم بیشتر از 4 کلمه نباشد. مثل ریتم 4/4 یا 3/4 که به عنوان ساده ترین ریتمها به هنگام آموزش موسیقی به هنرجویان یاد می دهند.

یک دو سه یک دو سه

یک دو سه چهار یک دو سه چهار

یک دو سه چهار شاید شما را به یاد رژه آموزشی سربازی بیندازد. مهم نیست.

بابا نان داد.

 

شما همان آدمی هستید که ده یا بیست یا چهل سال قبل، این جمله را برای اولین بار توی دفترش نوشت. شما همان آدم هستید. تنها با این تفاوت که سالهای زیادی غذای بدمزه و بی خاصیت خورده اید و از آن مهمتر صبح ها یک لیوان ….

شما سه نقطه نگذارید. جمله را کامل بنویسید و در پایان نقطه بگذارید.

من سالهاست صبحها یک لیوان آب نخورده ام.

بابا آب خورد.

بابا یک لیوان آب داد.

سارا با لیوان آمد.

آن مرد صبح ها آب می خورد.

راه بروید. هر قدم یک کلمه. لزومی هم ندارد که بیش از حد به آب گیر بدهید. اگر چه آب خیلی مهم است. توی پارک قدم بزنید. به درختان نگاه کنید. درخت خیلی مهم است. آب با درخت یک رابطه مرغ و تخم مرغی دارد.

تا اینجا می توان گفت این راهنمای ساده کامل شده است. به عبارت دیگر اگر زندگی شما، چیزهایی که در ذهنتان می گذرد و اتفاقاتی که برای شما می افتد فراتر از آب و درخت است، معنیش اینست که زندگی پیچیده ای دارید و بهتر است آنرا ساده کنید.

آب بخورید، راه بروید و بنویسید. هر قدم یک کلمه. هر جمله چهار کلمه. حداکثر.

خزعبلاتی را که می نویسید توی شبکه های اجتماعی به اشتراک نگذارید. از بریده های کاغذ باطله برای نوشتن استفاده کنید که انتقاد محیط زیستی به شما نشود.

فراموش نکنید که نوشتن درباره چیزهایی که ذهن شما را درگیر می کند، ایده هایی که دارید یا تجربیات زندگیتان، هیچ ارزشی برای بشریت خلق نمی کند. مگر اینکه بتوانید آنها را ساده و بدون گیر و گور بیان کنید. مثل آب خوردن. مثل راه رفتن.

البته چیزی که ساده و بدون گیر و گور می توانید بیان کنید همان چیزی نیست که قبلا ذهن شما را درگیر می کرد و نمی توانستید آن را بیان کنید. وقتی هر روز صبح آب می خورید و راه می روید، فقط مهارت نوشتن و بیان کردن شما زیاد نمی شود. مهارت دیدن و شنیدن شما هم بیشتر می شود. آب کافی و غذای خوب از یک طرف، دفع راحت و خوشایند از طرف دیگر. بیشتر شبیه مرغ و تخم مرغ تا علت و معلول.

منظورم را متوجه می شوید؟

کجای منظورم را متوجه نمی شوید؟

بخشی از منظورم که ترجیح می دادم به طور تلویحی برداشت بشود این است که خیلی از چیزهایی که نمی توانید بیان کنید همان بهتر که هرگز بیان نشود. تاریخ مکتوب بشری پر است از خزعبلاتی که آدمها با زور زدن زیاد از ذهن خودشان به بیرون انتقال داده اند. با بواسیر آشنایی دارید؟

سؤال بپرسید.

از خودتان، نه از کس دیگری.

ادای سؤال پرسیدن در نیاورید. یعنی سؤالی که جوابش را می دانید نپرسید. سؤالهایی بپرسید که فکر می کنید اصلا جواب ندارند. یا می شود به جوابشان شک کرد.

چرا آن مرد آب نمی خورد؟

بهتر است از چرا استفاده نکنید.

چه کسی می داند چرا؟ هیچ کس نمی داند. شما از کجا می دانید هیچ کس نمی داند؟

بهتر نشد؟

کجا آب هست؟

چه کسی آب رودخانه را جابجا کرد؟

آب از کجا می آید؟

آب به کجا می رود؟

بهتر است از اعداد و ریاضی و چیزهایی که می توان اندازه گرفت در جملات خود استفاده نکنید.

راه بروید. آب بخورید. به دنیای اطراف با چشم یک بز نگاه کنید. بز که چیزی را اندازه نمی گیرد. اندازه گیری مانع نوشتن اشت. به هزار و یک دلیل.

خودتان و چیزهایی را که می نویسید – قبل از نوشتن – نقد نکنید. اجازه هضم بدهید. آدم غذایی را که می خورد همان لحظه پس نمی دهد. با دستگاه گوارش آشنایی دارید؟

کاغذهایی را که نوشته اید کنار هم بگذارید. البته اگر هنوز آنها را دور نریخته اید. این کار ساده ای نیست. بی خیال.

آب بخورید. راه بروید. دست بزنید. به چیزها دست بزنید. به پوست یک درخت. یا به موی سرتان. یا به پوستش اگر مو ندارید. توصیفهای رمانتیک لازم نیست. با دو سه کلمه چیزی را که دستتان حس می کند بنویسید. انگشتان شما بیش از حد صفحه گوشی موبایلتان را لمس کرده اند. بیخودی از اوضاع اجتماعی فرهنگی اقتصادی، وسط نوشته تان درج نکنید.

حس لامسه در نوشتن مهم است. مثل حس بویایی و حواس دیگر. مگر نمی خواهید درباره چیزهایی که برایتان اتفاق می افتند بنویسید؟

چه چیزهایی برایت اتفاق افتاد؟

آنچه بدیدی بگو

آنچه شنیدی بگو

بهتر است از اشعار معروف وسط نوشته هایتان استفاده نکنید.

آشپزی کنید. هیچ کس بهتر از آدمی که آشپزی می کند نمی تواند بنویسد. (به جز آدمی که آشپزی می کند ولی این راهنمای ساده و روان را نخوانده است.)

چی پختی؟

چه جوری پختی؟

همیشه می توان با این دو سؤال دو سه صفحه نوشت. حداقل.

با این سؤالها می توان نوشت.

عجب دستپختی!

ساده ترین و زیباترین جملات، جملات تحسینی هستند. با دو یا حتی یک کلمه می توان یک جمله زیبا نوشت.

تحسین و تعجب.

نیازی به فعل ندارد.

چه سالادی!

تعجب کنید.

آنقدر به آب خوردن و راه رفتن و لمس کردن و غذا پختن ادامه بدهید تا بالاخره از چیزی تعجب کنید. اینقدر ویدئوهای عجیب غریب توی شبکه های اجتماعی دیده اید که دیگر از هیچ چیز تعجب نمی کنید.

از چی تعجب کردی؟

مطمئن نیستم.

شک کنید.

درباره شکتان بنویسید. درباره شک نوشتن کار ساده ایست.

به چی شک کردی؟

به کجاش شک کردی؟

چرا شک کردی؟ به کسی مربوط نیست که چرا شک کردی.

نمی دونم آب خوردم یا نخوردم.

آب خوردم ولی انگار آب نخوردم.

می دونم آب نخوردم ولی حس می کنم آب خوردم.


پایان قسمت اول – سؤالهای کوئیز تا همینجا میاد.


 

با الهام از:

بنویس نامه نویس
حرف های خوب خوب بنویس
بنویس وقتی تو نیستی
دیگه انگار چیزی نیست
بنویس ، نامه نویس
اگه عاشقانه نیست
حرف های بهتر بنویس
اگه خنده اش می گیره
گریه مو از سر بنویس
بنویس ، نامه نویس
بنویس ، خواستنم از جنس گل ابریشمه
بنویس پاکی من ، پاکی نور و شبنمه
همه ی دوست داشتنم رو ، نقطه نقطه بنویس
بنویس قصه زیاده ، ولی کاغذم کمه
بنویس خواستن من شمردنی نیست ، بنویس
بنویس دل که به خاک سپردنی نیست ، بنویس
بنویس خسته شدم ، اون قده خسته که نگو
همه ی دلتنگی من که گفتنی نیست ، بنویس
ننویس ، نه ننویس ، هر چی که گفتم ننویس
ننویس ، نه ننویس ، هر چی دلت خواست بنویس
ننویس چون که براش ، نامه ها تکراری شده
چیزی از من ننویس ، فقط براش راست بنویس
نامه نویس ، راست بنویس ، نامه نویس…

 

از این آهنگ بسیار زیبا هم ممکن است یک سؤال در کوئیز بیاید. پس بهتر است آن را چند بار گوش کنید.